Lưới trời lồng lộng!

 

Đoàn Xuân Thu

 

 

Nếu một hoàng tử Anh có thể bị cảnh sát bắt giữ liên quan đến hồ sơ Jeffery Epstein, thì một tổng thống Hoa Kỳ cũng nên chịu trách nhiệm tương tự — ít nhất đó là nguyên tắc mà một nền pháp trị thực sự phải tuân theo.

 

Việc cựu Hoàng tử Andrew bị cảnh sát Anh triệu tập vì mối liên hệ với Epstein vào tháng 2/2026 cho thấy rằng công lý vẫn tồn tại ở những quốc gia khác, kể cả đối với những người thân trong hoàng gia. Ông Andrew bị cáo buộc dính líu đến các vụ lạm dụng tình dục trẻ vị thành niên, theo hồ sơ điều tra của cảnh sát London, và dù là hoàng tử, ông vẫn phải đối mặt với thủ tục pháp lý nghiêm ngặt.

 

Ở Mỹ, bất chấp hàng triệu trang tài liệu, hệ thống tòa án và Quốc hội dường như vẫn kiên quyết bảo vệ cựu Tổng thống Donald Trump.

 

Hồ sơ Epstein, mà New York Times và Miami Herald đã công bố một phần, liên tục nhắc đến tên Trump, nhưng không có hậu quả pháp lý nào. Thậm chí, Trump tuyên bố rằng mình “gần như không quen biết Hoàng tử Andrew”, mặc dù có vô số hình ảnh hai người cười đùa thân thiết cùng nhau trong các sự kiện từ năm 1999–2005.

 

Trump hờ hững, thừa nhận cảm giác “thương hại Andrew” nhưng ngay lập tức khoe khoang rằng chỉ riêng ông ta mới có thể bàn về hồ sơ Epstein vì đã được “hoàn toàn minh oan”.

 

Tuy nhiên, chưa một tòa án hay cuộc điều tra độc lập nào xác nhận điều đó. Theo Office of the New York Attorney General, các điều tra độc lập liên quan đến tài liệu Epstein vẫn chưa loại trừ Trump khỏi các nghi vấn, đặc biệt liên quan đến cáo buộc tiếp xúc với các cô gái vị thành niên ở Florida và New York trong giai đoạn 1990–2000.

 

Điều kỳ lạ là ông ta liên tục nhắc đi nhắc lại điều này trước mặt các nhà báo trên máy bay hay phòng họp, nhưng chẳng ai phản bác. Cảnh tượng ấy giống như một màn trình chiếu song song: một hoàng tử nhục nhã phải trả lời thẩm vấn, trong khi tổng thống Mỹ cố xoay sở, bảo vệ danh tiếng bằng những câu khẩu hiệu rỗng tuếch.

 

Nhìn sang Hàn Quốc, cựu Tổng thống Park Geun-hye vừa bị tuyên án tù chung thân năm 2021 vì tội phản loạn và tham nhũng, sau khi bị cáo buộc lợi dụng quyền lực để bóp nghẹt nền dân chủ. Trong khi đó, Trump kích động cuộc tấn công vào Điện Capitol ngày 6/1/2021 nhưng vẫn có thể tranh cử lại. Ở Seoul, vi phạm hiến pháp dẫn đến án tù chung thân, nhưng ở Washington, vi phạm hiến pháp chỉ mang lại một nhiệm kỳ khác. Mỹ đang tự hạ thấp hình ảnh: không còn giống một nền dân chủ với luật pháp nghiêm minh, mà trở thành sân chơi vô luật, nơi các chính trị gia giàu có và quyền lực có thể phớt lờ bằng chứng, tự xưng vô tội trên truyền hình, và tin rằng pháp luật sẽ không chạm tới họ.

 

Vấn đề không chỉ ở cá nhân Trump. Nó phản ảnh một xã hội Mỹ nơi tiền bạc và quyền lực được ưu tiên hơn công lý.

 

Báo cáo của ProPublica năm 2023 chỉ ra rằng các cá nhân giàu có và tập đoàn thường dùng chiến lược pháp lý kéo dài, kiện tụng hoặc thương lượng để né trách nhiệm, trong khi người dân bình thường bị xét xử nghiêm minh.

 

Những vụ bê bối tình dục, gian lận bầu cử, hay lạm quyền của quan chức đều được giải quyết tùy tiện, tùy thuộc vào khả năng “chống đỡ truyền thông” và sức ảnh hưởng chính trị. Trong khi đó, nạn nhân sống trong lo sợ, phải tự bảo vệ mình, không dám tin rằng công lý sẽ đến.

 

Như vậy không lẽ nước Mỹ có hai nền luật pháp: Một cho dân ngu khu đen, dân thấp cổ bé miệng và một cho dân lắm của nhiều tiền đầy quyền lực như Donald J. Trump, Bill Clinton, Elon Musk, Bill Gates...?

 

Xã hội Mỹ cũng đang chứng kiến sự bùng nổ mạng xã hội và truyền thông cá nhân.

 

Theo Pew Research Center 2023, hơn 70% người Mỹ theo dõi tin tức chính trị qua Facebook, Twitter, và TikTok , nơi thông tin bị kiểm soát bởi thuật toán và sức ảnh hưởng của các nhân vật quyền lực. Điều này phơi bày sự bất lực của pháp luật truyền thống: một tổng thống có thể bác bỏ bằng chứng, phủ nhận ghi chép và hình ảnh, rồi vẫn được truyền thông một số phe “bảo kê”.

 

Các vụ việc gần đây, từ điều tra các doanh nghiệp liên quan Epstein, đến cáo buộc tham nhũng trong Quốc hội Mỹ, hay các án tù nghiêm khắc ở Hàn Quốc và Anh, nhắc nhở rằng “lưới trời lồng lộng” là có thật, nhưng chỉ khi công dân và cơ quan tư pháp đủ kiên trì và dũng cảm để thực thi công lý.

 

Hàng triệu trang hồ sơ, bằng chứng chụp hình, lời khai nhân chứng… tất cả đều nhắc nhở rằng sự thật không thể chôn vùi vĩnh viễn. Dù chậm, dù đau đớn, công lý cuối cùng sẽ tìm đến — nhưng trước đó, xã hội Mỹ phải tự nhìn thẳng vào gương, nhận ra sự sụp đổ của luật pháp, ý thức trách nhiệm công dân, và quyết tâm xây dựng lại nền pháp quyền thực sự.

 

Lưới trời, tuy thưa nhưng khó lọt. Dù bị che khuất bởi quyền lực và tiền bạc, công lý vẫn tồn tại, ở đâu đó, đang chờ những ai đủ kiên nhẫn và dũng cảm để giương cao ngọn đuốc ánh sáng sự thật.

 

 

Đoàn Xuân Thu

Melbourne.